Το ρεμπελιό των ποπολάρων


Για τον συνδικαλιστικό αγώνα στην «υπόθεση Popolaros»

«Το Ρεμπελιό των Ποπολάρων (1628) αποτέλεσε μια λαϊκή εξέγερση των ποπολάρων της Ζακύνθου εναντίον των αρχόντων επί Ενετοκρατίας. Στην αρχή, ο λαός αντέδρασε με απλή διαμαρτυρία, γρήγορα, όμως, η διαμαρτυρία άρχισε να παίρνει τη μορφή επανάστασης με σημαντικές διεκδικήσεις. Το πρώτο ζήτημα που έθεσαν οι ποπολάροι ήταν η συμμετοχή στην τοπική διοίκηση: διεκδικούσαν να έχουν τους δικούς τους αντιπροσώπους στο Συμβούλιο. Οι ποπολάροι άρχισαν να καταγγέλλουν όλα τα αδικήματα εναντίον του λαού, τις ατιμώσεις των γυναικών, τις αρπαγές των περιουσιών και όλες τις αυθαιρεσίες. Οι ειρηνοδίκες είχαν παραμεριστεί και εφαρμοζόταν ένα είδος λαϊκής δικαιοσύνης. Ακόμη, πέτυχαν να καταργηθούν τα περιοριστικά μέτρα στις τιμές των εμπορευμάτων. Ο καθένας πουλούσε τα εμπορεύματά του σύμφωνα με τη δική του κρίση, χωρίς να του ορίζει την τιμή ο αγορανομικός υπάλληλος. Το καθεστώς της τοπικής διοίκησης που καθιερώθηκε με το ρεμπελιό, είχε ως αποτέλεσμα να υπάρξει για πρώτη φορά τάξη και ησυχία στο νησί. Ο αγώνας αυτός ήταν σπουδαίας σημασίας καθώς δημιούργησε το πρώτο σοβαρό ρήγμα στη φεουδαρχική οργάνωση όλης της επτανησιακής κοινωνίας».

*

Από το τέλος του 2022, ο Ν. και το Σωματείο βάσης Σερβιτόρων, Μαγείρων και λοιπών εργαζομένων στον κλάδο της εστίασης (ΣΣΜ)1 τρέχουν έναν συνδικαλιστικό αγώνα εναντίον του πρώην αφεντικού του, Πάνου Δεληγιάννη, και τότε ιδιοκτήτη του καταστήματος εστίασης Popolaros, στο Μετς (Αναπαύσεως 18, Αθήνα).

Ο Ν. εργαζόταν ως μπάρμαν στο Popolaros, από τον Απρίλιο έως τον Δεκέμβριο του 2022. Οι συνθήκες εργασίας ήταν οι γνώριμες στον κλάδο της εστίασης: ανύπαρκτα δώρα και επιδόματα, ξεχειλωμένες βάρδιες που πολλές φορές έφταναν ακόμα και τις 12 ώρες ημερησίως, καμία προσαύξηση για κυριακάτικη και νυκτερινή απασχόληση, μη σταθερό πρόγραμμα εργασίας καθώς και μη καταβολή γεύματος στους εργαζόμενους, όπως όφειλαν. Τον Σεπτέμβριο του 2022, ο Ν. διεκδίκησε τα αυτονόητα: νόμιμα δώρα και επιδόματα, σταθερό πρόγραμμα εργασίας και «φρένο» στις ανεξέλεγκτες υπερωρίες, μιας που το μαγαζί δεν είχε συγκεκριμένη ώρα κλεισίματος, και έκλεινε μόνο όταν έφευγε ο τελευταίος πελάτης. Στις 9 Νοέμβριου, ο Ν. απεργεί με το σωματείο στην πανελλαδική απεργία, κάτι που στον Δεληγιάννη δεν άρεσε και ξεκίνησε να έχει εχθρική στάση απέναντί του. Τελικά, και ως εκδικητική απάντηση στη συνδικαλιστική στάση του Ν., τον απολύουν χωρίς καμία προειδοποίηση στις 10 Δεκεμβρίου 2022.

Λίγες μέρες αργότερα, ο Δεληγιάννης ζητάει να συναντηθεί με τον Ν., ο οποίος πηγαίνει «παρέα» με δύο μέλη του ΣΣΜ και απαιτεί τα δεδουλευμένα του, δηλαδή απλήρωτα μεροκάματα από τον Δεκέμβρη, δώρα, επίδομα αδείας, καθώς και νυχτερινές και κυριακάτικες προσαυξήσεις. Η απάντηση του αφεντικού ήταν εξώδικο για εκβιασμό (!) και εντολή να σταματήσουν οι διεκδικήσεις. Ο εκφοβισμός δεν πιάνει και ο Ν. καταφεύγει στην επιθεώρηση εργασίας, η οποία αναγνωρίζει τα χρωστούμενα του εργαζομένου (02/2023). Στο μεταξύ, τον Γενάρη του 2023, το ΣΣΜ καλεί συγκέντρωση-παρέμβαση έξω από το Popolaros -την πρώτη από αυτές που θα ακολουθήσουν.

Και τότε, «το αφεντικό τρελάθηκε»: στέλνει αγωγή, τόσο στο σωματείο όσο και στον ίδιο τον Ν., με τις ανυπόστατες κατηγορίες της εξύβρισης, της συκοφαντικής δυσφήμησης, της απειλής, της εκβίασης, της άσκησης παράνομης βίας και της διατάραξης οικιακής και κοινωνικής ειρήνης· ζητάει 25000€ αποζημίωση από τον εργαζόμενο και 20000€ από το σωματείο· καταβάλει μήνυση με παρόμοιες κατηγορίες στα μέλη του σωματείου που ήταν παρόντα στις διαπραγματεύσεις, τον Ν., το σωματείο και μια ακόμα εργαζόμενη του καταστήματος· αιτείται ασφαλιστικά μέτρα (10 μέτρα από το μαγαζί και καμιά αναφορά στην υπόθεση)· και, τέλος, στέλνει εξώδικα σε όλους τους μάρτυρες υπεράσπισης της υπόθεσης του Ν. Τα ασφαλιστικά μέτρα εκδικάζονται τον Μάιο του 2023 και είναι εν μέρη θετικά προς την εργοδοσία: απαγορεύουν στον Ν. και το ΣΣΜ να αναφέρονται δημόσια στην υπόθεση -συνεπώς τους (εξ)αναγκάζουν να αποσύρουν τις δημοσιοποιημένες καταγγελίες- και, επίσης, απαγορεύουν σε όλα τα μέλη του σωματείου να περνάνε έξω από το κατάστημα.

Ο Ν., το ΣΣΜ και ο αλληλέγγυος κόσμος που έχει συσπειρωθεί γύρω από την υπόθεση δεν τα παρατάνε. Συγκεντρώνονται σε κάθε νέα εκφοβιστική αγωγή του Δεληγιάννη, διοργανώνουν εκδηλώσεις οικονομικής ενίσχυσης, μοιράζουν ενημερωτικά κείμενα. Βρίσκονται δηλαδή στον δρόμο και συνεχίζουν να κρατούν την υπόθεση στη δημόσια σφαίρα της γειτονιάς -και όχι μόνο. Παρά τα ασφαλιστικά μέτρα, κάνουν ακόμα δύο παρεμβάσεις έξω από το μαγαζί. Αυτό έχει τη σημασία του αν σκεφτούμε πως, παρόλο που το μαγαζί βρίσκεται σε μία μεσοαστική περιοχή, υπάρχουν πολλά εργαζόμενα άτομα, τα οποία, μαθαίνοντας για την υπόθεση, όχι μόνο τη στήριξαν, αλλά πήραν δύναμη ώστε να μιλήσουν και για τις συνθήκες στους δικούς τους χώρους εργασίας. Η παρουσία του αλληλέγγυου κόσμου στη γειτονιά, λοιπόν, με έναν τρόπο «μάζεψε» την εργοδοτική αυθαιρεσία της πιάτσας.

Ο Δεληγιάννης αρχίζει να μυρίζεται πως όσο επιμένουν τα αλληλέγγυα άτομα και η υπόθεση συνεχίζει να εκδικάζεται σε ανώτερο βαθμό, θα αποκαλυφθεί το φιάσκο της «προσωπικής αντιδικίας με τον Ν.» για την οποία προσπαθεί να πείσει. Και κάνει -όπως άλλωστε του επιτρέπει ο νόμος- το αναμενόμενο: πουλάει την επιχείρηση (09/2024). Όταν, λοιπόν, το εργατικό δικαστήριο δικαιώνει τον Ν. και εκδικάζει να του καταβληθεί αποζημίωση από την εργοδοσία του Popolaros, αυτό το νομικό πρόσωπο δεν υπάρχει πια.

Ας πούμε, όμως, δυο λόγια παραπάνω για το «προφίλ» του Δεληγιάννη που, εκμεταλλευόμενος τη «λαϊκότητα» στην οποία παραπέμπει η λέξη “Popolaros”, επιδιώκει να κερδίσει κάποιου είδους συμπάθεια στον φερόμενο ως «προοδευτικό» κόσμο, τη στιγμή που προσπαθεί συστηματικά να πλουτίσει σε βάρος των εργαζομένων. Πρόκειται για ένα ακόμα αριστερό αφεντικό, φιλοσυριζαίο2 και ντεμέκ συνδικαλιστή. Διατηρούσε, μάλιστα, ραδιοφωνική εκπομπή στον σταθμό «105.5 Στο Κόκκινο». Το όνομα της εκπομπής; Φυσικά, «Ποπολάρος»! Στην εκπομπή καταπιανόταν με κοινωνικά ζητήματα και βέβαια για διεκδικήσεις εργαζομένων. Μέχρι που μία μέρα η Συνέλευση εργαζομένων, ανέργων, φοιτητών στα ΜΜΕ (Κατάληψη ΕΣΗΕΑ), σε μία από τις κινήσεις αλληλεγγύης, παρενέβη στον αέρα και μίλησε για την «υπόθεση Popolaros»3. Ο Δεληγιάννης τους έκοψε και υποστήριξε στον αέρα πως όλο αυτό αφορά μια «προσωπική» διαφορά μεταξύ του Ν. και εκείνου. Εδώ μάλλον ταιριάζει γάντι η λαϊκή ρήση «ίδια είναι τα αφεντικά, δεξιά και αριστερά»!

Οι εκδικητικές κινήσεις του Δεληγιάννη απέναντι στον Ν. και οι αλλεπάλληλες μηνύσεις στη δράση του σωματείου έχουν πολύ συγκεκριμένο στόχο: την οικονομική και ψυχολογική εξουθένωση. Αντίστοιχες -αν όχι τις ίδιες- εκφοβιστικές πρακτικές εφαρμόζει το ίδιο το κράτος με σκοπό να κάμψει τους συνδικαλιστικούς, και γενικότερα τους κοινωνικούς, αγώνες. Κι αν δεν καταφέρει να τους κάμψει, να τους βγάλει -έστω- «παράνομους». Είναι λοιπόν, και με έναν τρόπο, κοινωνική ανάγκη να απαντηθεί αυτή η πρωτοφανής επίθεση στο σωματείο. Είναι ένας αγώνας της τάξης μας και ως τέτοιον πρέπει να τον σηκώσουμε.

*

Πώς θα εξελίσσονταν άραγε αυτές οι διεκδικήσεις εάν ο Ν. δεν σήκωνε αυτόν τον αγώνα μαζί με το σωματείο και τον αλληλέγγυο κόσμο; Η στήριξη του ΣΣΜ στάθηκε καθοριστική. Δεν είναι μονάχα η στήριξη σε υλικό επίπεδο που κατάφερε να δώσει αυτόν τον αγώνα παρά τους -δικαστικούς και μη- τραμπουκισμούς του αφεντικού. Σαφώς και θα ήταν απαγορευτικό για ένα εργαζόμενο άτομο να σηκώσει τόσο το οικονομικό βάρος όλων αυτών νομικών διαδικασιών, όσο και τον όγκο ή τη διαχείριση της πληροφορίας για τις διαθέσιμες νομικές επιλογές. Η στήριξη, όμως, έρχεται και σε προσωπικό, ή αν θέλετε «ανθρώπινο», επίπεδο. Η διαδικασία του να διεκδικείς για χρόνια αυτά που έχεις δουλέψει είναι από μόνη της ψυχοφθόρα. Το αίσθημα της αδικίας, τη στιγμή που, όχι μόνο το αφεντικό, αλλά και η αστική δικαιοσύνη σου ζητάνε συνεχώς να αποδείξεις τα προφανή και αυτονόητα, είναι μία διαδικασία διαβρωτική. Είναι τουλάχιστον ανακουφιστικό, αν όχι λυτρωτικό, να σηκώνουμε τους αγώνες «παρέα», να «είμαστε εδώ, για όσο χρειαστεί και να διεκδικούμε δυναμικά, συλλογικά και αλληλέγγυα». 

ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗ ΠΟΙΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ

ΠΟΛΕΜΟΣ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΤΟΝ ΑΦΕΝΤΙΚΩΝ

Σημειώσεις:

1. «Σωματείο βάσης σημαίνει ότι έχουμε αντι-ιεραρχικές και οριζόντιες διαδικασίες. Κανενός η άποψη δε μετράει περισσότερο, αποφασίζουμε και δρούμε συλλογικά και αυτόνομα, αποκλείοντας μεσολαβήσεις και συμφέροντα κομματικών παρατάξεων» https://ssm.espivblogs.net/poia-eimaste/

2. «Ο ΣΥΡΙΖΑ κάνει πλάτες στον Popolaro και “παρτάρει” στο μαγαζί των απολύσεων και της εκδικητικότητας» https://athens.indymedia.org/post/1630689/

3. «Παρέμβαση στο “Κόκκινο 105.5” ενάντια στην εργοδοτική τρομοκρατία στο Popolaros – Τα χυδαία ψέματα της διοίκησης του σταθμού» https://athens.indymedia.org/post/1630426/ και η υποστηρικτική στάση/απάντηση της συνέλευσης εργαζομένων στο Κόκκινο για την παρέμβαση: https://www.kamini.gr/apofasi-ergazomenon-sto-kokkino/

LolyMolly

Κύλιση στην κορυφή